Miesiąc: Kwiecień 2020

TARCZA ANTYKRYZYSOWA 3

TARCZA ANTYKRYZYSOWA 3.0. A KARY UMOWNE i ZALICZKI

TARCZA ANTYKRYZYSOWA 3.0. A KARY UMOWNE i ZALICZKI

 

Szykują się kolejne zmiany w zakresie tarczy antykryzysowej. Rząd pracuje nad nowym pakietem związanym z przeciwdziałaniem rozprzestrzenianiu się wirusa SARS-COV-2. Kolejna nowelizacja dotyczy między innymi przepisów odnoszących się do rynku zamówień publicznych.

W zapowiadanym projekcie jako niezwykle istotne jawi się uzupełnienie przepisów dotyczących możliwości zmiany umów z wykonawcami w odpowiedzi na zdarzenia wywołane epidemią COVID-19. Projekt przewiduje, że aneksowanie kontraktów nie będzie już tylko możliwością, z której Strony będą mogły fakultatywnie skorzystać, lecz obowiązkiem. Możliwością modyfikacji zostanie objęty między innymi termin wykonania, sposób realizacji, zakres prac oraz wysokość i sposób wypłaty wynagrodzenia.

Nowym rozwiązaniem jest również ograniczenie dopuszczalności dokonywania potrąceń kar umownych zastrzeżonych na wypadek niewykonania bądź nienależytego wykonania umowy w czasie obowiązywania stanu epidemii oraz przez okres 90 dni od dnia jego ustania. Powyższe dotyczy także dochodzenia przez zamawiających zaspokojenia z zabezpieczenia należytego wykonania umowy. Jednocześnie w celu zabezpieczenia potencjalnych roszczeń zamawiającego zawieszony zostanie bieg terminu przedawnienia roszczeń z tytułu kar umownych oraz terminu ważności zabezpieczenia należytego wykonania umowy.

Znaczącymi zmianami, które w istotny sposób zwiększą płynność finansową firm są także: obowiązek wypłaty wynagrodzenia w częściach lub w formie zaliczek, uchylenie obowiązku wnoszenia wadium w postępowaniach o szacunkowej wartości powyżej progów unijnych, jak również obniżenie dopuszczalnej wysokości zabezpieczenia.

Ponadto, projekt ma na celu umożliwienie działalności Krajowej Izby Odwoławczej, która aktualnie z uwagi na regulacje związane z epidemią koronawirusa praktycznie nie funkcjonuje, bowiem od dnia 16 marca 2020 r. przed organem tym nie odbywają się jawne rozprawy, co ma bezpośredni wpływ na możliwość kontynuowania przetargów, w których wniesiono odwołania.

Wszystkie wskazane rozwiązania zawarte w nowelizacji podyktowane są koniecznością: odblokowania Krajowej Izby Odwoławczej, ułatwienia realizacji przetargów w warunkach epidemii COVID-19, jak również wsparcia wykonawców w realizacji zamówień publicznych.

 

TARCZA ANTYKRYZYSOWA 3.0. A KARY UMOWNE i ZALICZKI

OBOWIĄZEK INFORMOWANIA KONTRAHENTA

OBOWIĄZEK INFORMOWANIA KONTRAHENTA O WPŁYWIE COVID-19 NA WYKONANIE UMOWY

OBOWIĄZEK INFORMOWANIA KONTRAHENTA O WPŁYWIE COVID-19 NA WYKONANIE UMOWY

Zgodnie z art. 15r ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz.U. z 2020 r. poz. 374) Strony umowy w sprawie zamówienia publicznego mają obowiązek niezwłocznego, wzajemnego informowania się o wpływie okoliczności związanych z wystąpieniem COVID-19 na należyte wykonanie zawartej umowy, o ile taki wpływ wystąpił lub może wystąpić. Strony umowy potwierdzają ten wpływ dołączając do informacji, o której mowa w zdaniu pierwszym, oświadczenia lub dokumenty, które mogą dotyczyć w szczególności:

  • nieobecności pracowników lub osób świadczących pracę za wynagrodzeniem na innej podstawie niż stosunek pracy, które uczestniczą lub mogłyby uczestniczyć w realizacji zamówienia;
  • decyzji wydanych przez Głównego Inspektora Sanitarnego lub działającego z jego upoważnienia państwowego wojewódzkiego inspektora sanitarnego, w związku z przeciwdziałaniem COVID-19, nakładających na wykonawcę obowiązek podjęcia określonych czynności zapobiegawczych lub kontrolnych;
  • poleceń lub decyzji wydanych przez wojewodów, ministra właściwego do spraw zdrowia lub Prezesa Rady Ministrów, związanych z przeciwdziałaniem COVID-19, o których mowa w art. 11 ust. 1-3;
  • wstrzymania dostaw produktów, komponentów produktu lub materiałów, trudności w dostępie do sprzętu lub trudności w realizacji usług transportowych;
  • innych okoliczności, które uniemożliwiają bądź w istotnym stopniu ograniczają możliwość wykonania umowy;
  • okoliczności, o których mowa w pkt 1-5, w zakresie w jakim dotyczą one podwykonawcy lub dalszego podwykonawcy.

Każda ze stron umowy może żądać przedstawienia dodatkowych oświadczeń lub dokumentów potwierdzających wpływ okoliczności związanych z wystąpieniem COVID-19 na należyte wykonanie tej umowy.

Strona umowy na podstawie otrzymanych oświadczeń lub dokumentów, w terminie 14 dni od dnia ich otrzymania, przekazuje drugiej stronie swoje stanowisko, wraz z uzasadnieniem. Jeżeli strona umowy otrzymała kolejne oświadczenia lub dokumenty, termin liczony jest od dnia ich otrzymania.

Zamawiający, po stwierdzeniu, że okoliczności związane z wystąpieniem COVID-19 mogą wpłynąć lub wpływają na należyte wykonanie umowy może w uzgodnieniu z wykonawcą dokonać zmiany umowy w szczególności przez:

  • zmianę terminu wykonania umowy lub jej części, lub czasowe zawieszenie wykonywania umowy lub jej części;
  • zmianę sposobu wykonywania dostaw, usług lub robót budowlanych;
  • zmianę zakresu świadczenia wykonawcy i odpowiadającą jej zmianę wynagrodzenia lub sposobu rozliczenia wynagrodzenia wykonawcy – o ile wzrost wynagrodzenia spowodowany każdą kolejną zmianą nie przekroczy 50% wartości pierwotnej umowy.

Jeżeli umowa w sprawie zamówienia publicznego zawiera postanowienia korzystniej kształtujące sytuację wykonawcy, do zmiany umowy stosuje się te postanowienia, z zastrzeżeniem, że okoliczności związane z wystąpieniem COVID-19, nie mogą stanowić samodzielnej podstawy do wykonania umownego prawa odstąpienia od umowy.

Jeżeli umowa w sprawie zamówienia publicznego zawiera postanowienia dotyczące kar umownych lub odszkodowań z tytułu odpowiedzialności za jej niewykonanie lub nienależyte wykonanie z powodu oznaczonych okoliczności, strona umowy przedstawia wpływ okoliczności związanych z wystąpieniem COVID-19 na należyte jej wykonanie oraz wpływ okoliczności związanych z wystąpieniem COVID-19, na zasadność ustalenia i dochodzenia tych kar lub odszkodowań, lub ich wysokość.

Wykonawca i podwykonawca, po stwierdzeniu, że okoliczności związane z wystąpieniem COVID-19, mogą wpłynąć lub wpływają na należyte wykonanie łączącej ich umowy, która jest związana z wykonaniem zamówienia publicznego lub jego części, uzgadniają odpowiednią zmianę tej umowy, w szczególności mogą zmienić termin wykonania umowy lub jej części, czasowo zawiesić wykonywanie umowy lub jej części, zmienić sposób wykonywania umowy lub zmienić zakres wzajemnych świadczeń.

W przypadku dokonania zmiany umowy, jeżeli zmiana ta obejmuje część zamówienia powierzoną do wykonania podwykonawcy, wykonawca i podwykonawca uzgadniają odpowiednią zmianę łączącej ich umowy, w sposób zapewniający, że warunki wykonania tej umowy przez podwykonawcę nie będą mniej korzystne niż warunki wykonania umowy przez wykonawcę.

Reasumując:

  • wprowadzono nowe obowiązki na strony obowiązującej umowy w sprawie zamówienia publicznego, związane ze skutkami wystąpienia COVID-19. Podstawowym obowiązkiem jest niezwłoczne, wzajemne poinformowanie się stron o okolicznościach, które wywierają lub mogą wywrzeć wpływ na należyte wykonanie umowy. Takiemu poinformowaniu powinny towarzyszyć dokumenty potwierdzające ten wpływ. Mogą to być zarówno dokumenty wystawione przez podmioty zewnętrzne (np. kopie decyzji administracyjnych organów sanitarnych lub ogólnie administracji publicznej, jeżeli możliwe jest ich dostarczenie), jak i oświadczenia własne stron. Ustawodawca wskazał otwarty katalog takich dokumentów;
  • obowiązek poinformowania spoczywa na obydwu stronach umowy, a nie tylko na wykonawcy. Zamawiający może poinformować o wyłączeniu z eksploatacji obiektów, urządzeń lub budynków, wykonawca z kolei o absencji pracowników lub współpracowników. Zarówno forma przekazywanych dowodów, jak i sposób ich przekazywania jest całkowicie pozostawiony woli stron, ustawodawca w tym zakresie nie narzuca żadnych ograniczeń;
  • obowiązek wykazania wpływu okoliczności związanych z wystąpieniem COVID-19 na realizację umowy. Brak jest ograniczeń dowodowych w tym zakresie, co oznacza, że zmawiający może według własnego uznania żądać dodatkowych informacji i dokumentów;
  • 14 dni (kalendarzowych) od dnia otrzymania informacji do dokumentów na przekazanie stanowiska, wraz z uzasadnieniem. Przekazanie kolejnych dokumentów przedłuża wskazany termin o kolejne 14 dni, co może się powtarzać wielokrotnie, bez ustawowych ograniczeń. Należy podkreślić, iż ten ustawowy termin ma charakter instrukcyjny, zaś jego przekroczenie nie skutkuje żadnymi sankcjami;

do zamawiającego należy decyzja, czy zgromadzony materiał dowodowy wskazuje na wpływ skutków pandemii na należyte wykonanie umowy. Jeżeli stwierdzi, iż wpływ ten jest znikomy albo nie ma go w ogóle, nie podejmuje żadnych działań a sama umowa powinna być realizowana zgodnie z jej pierwotnym brzemieniem.

OBOWIĄZEK INFORMOWANIA KONTRAHENTA O WPŁYWIE COVID-19 NA WYKONANIE UMOWY

OBOWIĄZEK INFORMOWANIA KONTRAHENTA O WPŁYWIE COVID-19 NA WYKONANIE UMOWY

OBOWIĄZEK INFORMOWANIA KONTRAHENTA O WPŁYWIE COVID-19 NA WYKONANIE UMOWY

POSTĘPOWANIE O ZATWIERDZENIE UKŁADU

POSTĘPOWANIE O ZATWIERDZENIE UKŁADU

POSTĘPOWANIE O ZATWIERDZENIE UKŁADU

Z informacji jakie pojawiają się w przestrzeni publicznej wynika, iż obecnie trwają prace nad uproszczeniem procedury postępowania restrukturyzacyjnego o zatwierdzenie układu.

Dla przypomnienia, istota tego postępowania restrukturyzacyjnego sprowadza się do tego, iż ciężar jego powodzenia w dużej mierze spoczywa na dłużniku, który w sposób aktywny prowadzi rozmowy z wierzycielami. Efektem tych rozmów jest przedstawienie wierzycielom propozycji układowych oraz ustalenie dnia układowego, a następnie przeprowadzenie głosowania nad układem.

Po ustaleniu dnia układowego dłużnik zbiera głosy na piśmie, przedstawiając wierzycielom karty do głosowania.

Układ z wierzycielami uważa się za zawarty gdy zagłosowała za nim większość wierzycieli (tzw. większość osobowa), którzy łącznie posiadają co najmniej 2/3 ogólnej sumy wierzytelności (tzw. większość kapitałowa). Warto pamiętać, iż jest to jedyne postępowanie restrukturyzacyjne, w którym większości są liczone w stosunku do wszystkich wierzycieli, a nie tylko tych aktywnych i głosujących.

Po osiągnięciu odpowiedniej większości przy głosowaniu, dłużnik składa do sądu wniosek o zatwierdzenie układu. Ważnym jest, iż dopiero z chwilą zatwierdzenia przez sąd  układu, wszystkie postępowania egzekucyjne dotyczące wierzytelności objętych układem ulegają z mocy prawa zawieszeniu.

Głos wierzyciela zachowuje ważność, o ile wniosek dłużnika o zatwierdzenie układu wpłynął do sądu przed upływem trzech miesięcy od dnia oddania głosu.

Atrakcyjność tego typu postępowania sprowadza się również do tego, iż w jego trakcie dłużnik zachowuje prawo zarządu swoim majątkiem.

Zmiany mają dotyczyć m.in.

  • nałożenia na dłużnika obowiązku samodzielnego poinformowania o rozpoczęciu procedury, poprzez dokonanie obwieszczenia w MSiG;
  • sposobu określenia tzw. dnia układowego, to jest dnia na który określa się uprawnienia wierzycieli do głosowania nad układem oraz skutki przyjętego układu. Zgodnie z obecnym brzmieniem art. 211 ust. 2 prawa restrukturyzacyjnego dzień układowy przypada nie wcześniej niż trzy miesiące i nie później niż dzień przed dniem złożenia wniosku o zatwierdzenie układu. Zgodnie z proponowaną zmianą, dniem układowym miałby być dzień publikacji obwieszczenia;
  • postępowań egzekucyjnych toczących się przeciwko dłużnikowi – od dnia obwieszczenia postępowanie o zatwierdzenie układu ma wywoływać takie same skutki jak tzw. przyśpieszone postępowanie układowe w zakresie toczących się wobec dłużnika postępowań egzekucyjnych, a więc będzie skutkować zawieszeniem egzekucji, zawieszenie miałoby również objąć  wierzycieli rzeczowych (obecnie wobec wierzycieli rzeczowych przewidziane jest zawieszenie postępowania egzekucyjnego na podstawie postanowienia sędziego komisarza);
  • uprawnień wierzycieli – wierzyciele będą mogli wystąpić o podjęcie postępowania egzekucyjnego lub umorzenie postępowania restrukturyzacyjnego, gdy postępowanie restrukturyzacyjne będzie zmierzało do pokrzywdzenia wierzycieli.

POSTĘPOWANIE O ZATWIERDZENIE UKŁADU

 

BIEG TERMINU DO ZŁOŻENIA WNIOSKU O OGŁOSZENIE UPADŁOŚCI W OKRESIE PANDEMII

BIEG TERMINU DO ZŁOŻENIA WNIOSKU O OGŁOSZENIE UPADŁOŚCI W OKRESIE PANDEMII

BIEG TERMINU DO ZŁOŻENIA WNIOSKU O OGŁOSZENIE UPADŁOŚCI W OKRESIE PANDEMII

W dniu 8 marca 2020 r. weszła w życie ustawa o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych tzw. Tarcza Antykryzysowa.

W dniu 9 kwietnia 2020 r. Sejm uchwalił ustawę o szczególnych instrumentach wsparcia w związku z rozprzestrzenianiem się wirusa SARS-CoV-2, tzw. Tarczę 2.0. W rzeczonym dokumencie dodano do Tarczy Antykryzysowej nowy przepis, to jest art. 15zzra w brzmieniu:

  1. Jeżeli podstawa do ogłoszenia upadłości dłużnika powstała w okresie obowiązywania stanu zagrożenia epidemicznego albo stanu epidemii ogłoszonego z powodu COVID-19, a stan niewypłacalności powstał z powodu COVID-19bieg terminu do złożenia wniosku o ogłoszenie upadłości, o którym mowa w art. 21 ustawy z dnia 28 lutego 2003 r. – Prawo upadłościowe nie rozpoczyna się, a rozpoczęty ulega przerwaniu. Po tym okresie termin ten biegnie na nowo. Jeżeli stan niewypłacalności powstał w czasie obowiązywania stanu zagrożenia epidemicznego albo stanu epidemii ogłoszonego z powodu COVID-19 domniemywa się, że zaistniał z powodu COVID-19.
  1. Jeżeli termin na zgłoszenie wniosku o ogłoszenie upadłości ustalany jest z uwzględnieniem postanowień ust. 1 i wniosek o ogłoszenie upadłości zostanie złożony przez dłużnika w tym terminie, a brak jest wcześniejszego wniosku o ogłoszenie upadłości, określone przepisami ustawy z dnia 28 lutego 2003 r. – Prawo upadłościowe terminy, dla których obliczania znaczenie ma dzień zgłoszenia wniosku o ogłoszenie upadłości wydłuża się o liczbę dni pomiędzy dniem zgłoszenia wniosku o ogłoszenie upadłości, a ostatnim dniem, w którym wniosek ten winien być złożony stosownie do art. 21 ust. 1, lub odpowiednio art. 21 ust. 2a, ustawy z dnia 28 lutego 2003 r. – Prawo upadłościowe, bez uwzględniania postanowień ust. 1 niniejszego artykułu.

Ustawa trafiła do Senatu, który na dzień 15.04.2020 r. wyznaczył termin swojego posiedzenia.

BIEG TERMINU DO ZŁOŻENIA WNIOSKU O OGŁOSZENIE UPADŁOŚCI W OKRESIE PANDEMII

TERMIN NA ZGŁOSZENIE WNIOSKU O UPADŁOŚĆ

TERMIN NA ZGŁOSZENIE WNIOSKU O UPADŁOŚĆ

TERMIN NA ZGŁOSZENIE WNIOSKU O UPADŁOŚĆ

Mając na uwadze obecną sytuację epidemiologiczną w kraju i płynące w związku z tym faktyczne ograniczenia w możliwości prowadzenia działalności gospodarczej, wielu przedsiębiorców zadaje sobie pytanie czy będzie w stanie przetrwać najbliższe miesiące, czy też należałoby poważnie rozważyć decyzję w przedmiocie ogłoszenia upadłości.

Na ten moment zarówno uchwalony zbiór przepisów tzw. Tarcza antykryzysowa, jak również inne przepisy prawa nie przewidują możliwości zawieszenia terminu na zgłoszenie wniosku o upadłość.

Dla przykładu można wskazać, iż w Niemczech w ramach pakietu wspierającego przedsiębiorców uchwalono przepisy, na mocy których wprowadzono rozwiązanie zawieszające bieg terminu na zgłoszenie wniosku o upadłość. Oczywiście dotyczy to tylko sytuacji, w których niewypłacalność powstała na skutek pandemii koronawirusa. Jeśli przedsiębiorca był wypłacalny w dniu 31 grudnia 2019 r. domniemywa się, że niewypłacalność wywołana została pandemią. Założenie jest taki, iż żaden dobrze funkcjonujący przedsiębiorca nie powinien mieć obowiązku zgłoszenia wniosku o upadłość w przypadku gdy jego sytuacja finansowa pogorszyła się na skutek pandemii koronawirusa. Powyższa możliwość ma za zadanie złagodzić skutki światowej pandemii, tak aby mądrze zarządzane podmioty nie musiały składać wniosków o upadłość, lecz aby przetrwały ten trudny dla gospodarki czas i nadal mogły kontynuować swoją działalność gospodarczą. W Niemczech przesunięto termin na złożenie wniosku o upadłość do 30.09.2020 r.  (Corona-Insolvenz-Aussetzungsgesetz).

Prace nad podobnym rozwiązaniem trwają również w Polsce.